Skip to main content

Cijíẅgraltm Htmoi iü toiisitmtctjj Ceròòorhetír n ^mìùsmiìwty 6mrimg. CYHOÍ2DDEDIG- Al Y CYNTAP O BOB MIS, Ehif 20. CYF. II. EBEILL 1, 1874. Pris 2 s Y C YIT WYSIB, TUDAl. O&ynodf.b o Hanes Cerddoriaeth........25 Y Cwersi Ce8.ddorol.......................26 Y Gwesi ar Gynghanedd..................27 AD.0LYGI A DA VJ................................28 Cystadleuaeth y. Gerddorfa..............28 Barddoni a kth ....,..,...,.....,...,,.,..,.... 29 tiLYTHYR HiíMAN GwiiNT.....................30 Yr Undebau Corawl........................30 D liT B 0 iA 0 N........................•..........30 H.YNESION Cssrddorol.......................31 Hysbysiadau..................................32 CRYNODBB ü HANES CERDDORIABTH' G A N G L A N C E R 1. Ni fwriedir y sylwadau.canlonol i gynwys nodiadau ,av bob dosbarth ( department Imewa Cerddoriaetb, ond ,€!yiiftdeb syml o b&nes Cyfundrefn gerddoroì presenol Ewiop;* a gobeithir y byddant o ryw les a bydd i ddarllenwyr y Gerddorfa. Er na effeitbir gweliiant mawr mewn unrhyw gelí' ar unwaith, ac heb lawer o fyfyrdod ae ystyriaeth flaenorol, ac er f'od pob dargani'yddiad felly yn eael ei ddwyn i iuewn mor raddol, fel ag i fod braidd yn an- weladwy, eto,y ìriae cyfuodau pan y bydd diffygiadau äc sydd wedi eu hir deiralo, ynghyda llawer o syniadau dynion galluog, yn arwain y rhai hyny agsydd wedi wedi eu rhoddi inewn sefyllfaoedd naturiul, i ymafael mewn syniadau eglurach ar bynciau, a theimíir yn raddol eu rhagoriaeth, neso'r diwedd yr arweiniat hollarferiadaua syniadàu dynolryw i gyfeiriad newydd. Ffurfia y prydiau anfynyeh hyn gyfnodau. Pa bryd bynag y digwyddant, a pha beth bynaga'u hachlys urodd, gellir bob amsr eu holrain i, a'u rhestru o dan, un o'r prif gyfnodau canlynol, y rhai a elwir—oes (age) gellir gwahaniaethu pump o'r prif gyfuodau hyn, sef, ( i ) ffurfíad, ( 2) dadbiygiad, ( 3) cynydd i berffeith- rwydd, (4 ] , 1 ; » iti it.;i.íi)\;ii * < }! 5 adfeiliad. Y mae o'r pwys mwyaf i'r darlìenydd gadw y stages joia ya ei l'eddwl. A'r tri blaenaf yn unig y mae a fynoai ni yn bresenol. Y mae sefyllfa presenol Cerddoriaeth., yn ymdiang- os i mi i'e'l yn perthyn i'r perlwerydd; ond teimlwn ychydig yn wylaidd wrth siarad ar y pen hwn. gan mae ein hol-afiaid yn unig sydd a hawl i benderfynu y cwestiwn- Y Cyfnod Cyntaf.—Ei Ffurfi ad. Y m?e cerddoriaeth yn gystal a phoh celf arall wed dyfod i ni trwy ein henafiaid ( ancients), y rhai y mae yn bur debyg oeddent yn ddyledus am dani i genhed- loedd mwy henafol fytb, Wi'th olrhain d.echreuad neu ffurfiad y gyfundrefn gerddorol bresenol, edrych- wn trosbedwar cyfnod ynolynol: hynafiaeth dechreuad côr ganiadaeth (chanting)yn yr oes gristionogol, y y Sefydìiadau Aru rosaidd a Gregaraidd, agoresgyn- iad y barbariaid . Er fod geuym lawer o weithiau ar Gerddoriaetb ein hynafiaid, y mae y tywyllwch sydd yn ffýnu ynddynt, ei honiadau gwrtbwedol, ac uwchlaw'r cyfan y diffygo gynîluoiauí modeìs) wedi rhagrwystro y posibilrwydd i ni feddu unrhyw syniadau egiur, arawys, a phender- fynol ar y pwnc. Yn oi Ariotides Quinti!ianus yr hwn sydd wedi gadael y traethawd mwyaf eyflawn ag »ydd yu bod yn bresenol ar gerddoriaeth ein hynafiaid, yr oedd yr awduron yn ararywio yn fawr yn en barnau arn gerddoriaeiu. Geìwai rhai hi, yn gelf or brydferth mewn seiniaua symudindau; ereill, y gelf o ganu a phob perthynol i hyny. Cyfrifa Quintilianus y canlyno! fel yr egluraf a'r mwyaf cy wir, sef, y gelf or prydferth mew.n cyrff a symudiadau, Fel ygwelir, y mae ei eglurhad yn gyffredinol îawn, ond nid yw gymaint feliy mewn cymariaeth í awduron ereili, y rhai alwant gerddoriaeth — xhe urnversal science. Rhydd y Tabl a ganlyn feddylrych peüach o'i athrawiaeth:— Tabl o Bki» Raniadaü Cerddoriarth Yn ol Ariotidbs Quintidianus, General Contemplativjs \Naturiol { •. Arithmetical ' Harmonie r Rhyihmie ( . I Metric. Y m»e yr awdwr yn rhanu Ceiddoriaeíh í íyfyriol Music I vArtificial