Skip to main content

Y DEYSORFA. Rhif. xc. MEHEFIN, 1838. [Llyfr VIII. YR UNFED AWR AR DDE G.— Matthew xx. 1—16. Camgymmeriad ynghylch gwir ystyr ' yr unfed awr ar ddeg." Y sylwadau hyn a berthynant i ddammeg y llafurwyr yn Matt. xx. ynghyd a'r cyui- hẅysiad a wneir o'r ymadrodd uchod at ddychwelíad dynion at Drluw yn niwedd eu hoes. Dywedir yn fynych am ddynion a ddangosant arwyddion o dristwch am bechod, ac edifeirwch gwely angau, fod y cyfryw 'wedi eu hachub ar yr unfed awr ar ddeg.' Fe ymddcngys mai yr hyn a olygir yn gyffredinol yn y ddammeg ydyw, fod cyf- logiad y-llafurwyr ar yr amrywiol amserau crybwylledig, yn cyfeirio at ra^fed y dydd ymysg yr Juddewon, yn arwyddo, galwad dynion tr eglwys ar wahannl amserau yn eu hywyd. A bod yr un faint o gyflog yn cael ei roddi iddynt yn y diwedd, er mor aughydradd oedd y gwasanaeth a gyrlawn- wyd ganddynt, yn arwyddo rhadlonedd a phci fjeithrwydd gogoniant y nejoedd, o'r hyn y cyfrano^a pob cywir ddychwelwr. Diameu yw fod dynion o bob oedran, ac o bob sefyllfa yn wrthrychau achuboi ras. Gelwir rhai o honynt i droi af yr Arglwy :ld, ac i wynebu ar ei dỳ ef yn moreu eu dydd- iau ; rhai yn eu hicuenctyd; rhai ar ganol oed; ac ereill yn eu hen ddyddiau. Ac mae mor ddiamheuol y bydd iddynt oll gael eu dwyn yn y diwedd i'r un nefoedd i fwynhau perffaith ddedwyddwch ger bron Duw a'r Oen yn di-agywydd. Ond yn fwy neillduol:— Yn y ddammeg dan sulw, Wrth 'deyrnas nefoedd' y meddylir, ' Goruchwyliaeth yr efengyh' Wrth 'y winllan,' y meddylir' yr eglwys gristionogoi.' Ac'Arglwydd y win- Uan,' yw 'Duw.' Wrth 'ydydd,' y sonir am dano, y meddylir, «amser cychwyniad gosodiad i fynu oruchwyliaeth pregcthiad yr efengyl, y» dechreu drwy Ioan fedydd- iwr, ac yn diweddu gyda gweinidogaeth yr Apostolion.' Galwyd yr Iuddewon i'r win- llan yn gyntaf gan Ioan fedyddiwr, ac yna gan Iesu Grist yn ei weinidogaeth bersonol, yr hon oedd 'y drydedd awr.' yna arddydd y Pentecost, yr hwn oedd canol dydd yr amser cychwynawl hwn, sef 'y chweched awr' o'r dydd Iuddewig, a'» hanner dydd ni: wedi hyny gan yr Apostolion ar ol dydd y Pentecost, cyn iddynt fyned allan dros derfynau Iudea, yr hon oedd * y naw- fed awr." O'r diwedd, ychydig cyn gorphen yr amser cychwynawl a grybwyllwyd, sef ar 'yr unfed awr arddeg,' y sonir am dani yn y ddammeg, sef yn agos iawn i ddiwedd y dydd Iuddewig, aeth yr Apostolion allan, mewn ufudd-dod i'r gorchymyn, "ac a gawsant ereill yn sefyll yn segur,' sef y cenhedloedd y rhai hyd y pryd hwnw, ni wahoddasid gan neb i ddyfod i mewn i eglwys Dduw. Y rhai hyn a gymmelias- ant, drwy erfyniadau, i ddyfod i mewn, gan sicrhau iddynt y derbynient gogymaint o ras a rhagorfreintiau, drwy gredu yn Nghrist, er eu bod yn ddyeithriaid i'r en- waediad, a'r rhai hyny a ddychwelwyd o blith yr Iuddewon. Wrth y cydraddiad hwn, yr Iuddewon, y rhai a broffesent eu hundeb â'r hen Eglwys, acâ'rrhagorfrein*- iau goruchel a fwynhasent hwy ers llawer • oesoedd ragor cenhedloedd ereill, a rwg- nachasant, fel y gwelwn yn Act. xi, Ond ni ddarfu i'w grwgnachrwydd hwynt eff- eithio dim ar fwriadau Duw; ac yn y diwedd hwy a gyttunasant â'r drefn rasol, di-wy fod yr Apostolion yn eu cyíeirio at benarglwyddiaeth Duw, a'i helaethrw\dd o ras yn nghyfraniadau ei roddion heh dderbvn wvneb neb mwv na'u gilydd.