Skip to main content

Y CENHADWR AMEEICANAIDD. Oyf. 23, Riiif. 3. MAWRTII, 1862 Riiif. oll 267. ^raetboìratt, GWIALENOD I YMFFROST. ^, GAN Y PAECH. G. GEIFFITHS, MILWAÜEEE. Nac ymffrostîed yr hwn a wfegysp ei arfau fel yr hwn sydd yn eu diosg-. 1 Bren. 20 : 11. Diareb yw'r testyn : a diau pwy bynag yw ei hawdwr ei bod yn un o'r diarhebion mwy- af cyfeiriol a synwyrlawn a gafansoddwyd gan un doetbawr eiioed. Y niae yn saeth mor loew a llem yn erbyn yr ynfydrwydd neillduol y bwriadwyd bi ag un a geir hyd yn nod yn nghawell Solomon ei hunan. Ei hamcan yw dysgu i ddynion beidio ag uchel synied am danynt eu hunain, eithr synied i sobrwydd; ac mor eang yw y drychfeddwl a drosglwydda fel y gellir ei gymhwyso at bawb yn ddiwa- haniaeth a giywir yn siarad yn orhyderus am lwyddiant eu cynlluniau cyn braidd ddechreu gwneud prawf ymarferol o honynt. Achlysnr ei defnyddiad y pryd hyn ydoedd yr ultimatum angbyfiawn a hunanol hwnw a anfonwyd gan Benhadad, brenin Syria, at Ahab, brenin IsraeL, yn yr bwn y bygytbiai ddwyn y fath fyddin lnosog i warchae ar Sa- maria, os na chydsynid yn ebrwydd â'r amod- au a osodai o'u blaen, ag a wnai ei chwymp, i'w dyb ef, yn anocheladwy.—"Fel hyn y gwnelo y duwiau i mi, ac fel hyn y chwaneg- ont, os bydd pridd Samaria ddigon o ddyrneid- iau i'r holl bobl sydd i'm canlyn i." Yn ateb- iad i'w goegni a'i draha fe anfonodd Abab y cynghor cymhwysiadol a ragflaena yr ysgrif hon: "Nac ymffrostied yr hwn a wregyso ei arfau fel yr hwn sydd yn en diosg." Yr hyn raewn arddull gydmariaethol a ddeonglid fel y canlyr.: Paid a bod ar gymaint o frys i rag- fynegi dy fnddugoliaethau. Adeilada hwrdd- gloddiau o amgylch ein dinas, a thyred â'th beiriannau i ddryilio ei chaerau, a chwalu yr amddiffynfâu cyn decbreu dathlu llwyddiant dy ryfelgyrch presenol. "Wedi i ü trwy weithredoedd arfeiddiol mewn ysgarmes â'th elynion roddi arddangos- îadâu diymwad o'th deilyngdod o'r folawd ac nid yn awr y byddai yn fwyaf gweddus i'r seindorf mewn nosgainc o fiaen dy babell chware "See tlie coìiçuering Tierg coracsP Ys- tyria mai gwisgo dy Inrig, dy ddwyfroneg a'th darian yr ydwyt heddyw i íÿn'd i'r gàd ac nid eu diosg wedi dychwelyd yn orchfygwr. Cof- ia mai helm sydd am dy ben—nid ccron—mai cleddyf sydd yn dy law, nid Uawryf buddugol- iaeth, ac y bydd raid i ti, ond odid, ei fesur gydag ambell filwr cyhyd ei fraich, ac mor ddeheuig a thitbau yn y defnyddiad o hono cyn y gwelir dy lumanau yn chwifio ar dyrau Samaria. Gwell i ti gan byny eistedd i 3awr i fwrw'r draui, a pherffeitbio dy ddarpariadau ; oblegyd os gweithi dy ffordd hefyd i'n dinas fe gyst i ti gryn ymdrech. Rbaid i ti nofio trwy afonydd o waed—ddringo dros fynydd$sdì o gyrff plant gw^ragedd—sarnu bob cam ar gleddyfau awchlymedig, ac wynebu cawodydd o biceilau a ergydir i'th erbyn. Os oes genyt warantiad am dy ddiogelwch yn hgwyneb yr holl berygîon a enwyd nid yw dy fost byderns yn anamserol; ond os nad oes, tyngbedaf di yn enw Uedueisrwydd a chwaeth dda i fod yn ddistaw am ycbydig, rhag na bydd y rhedegfa j waith hon yn eiddo'r çyfiym, ria'r rhrfel yn eiddoY cedyro—rhag, yn He cario pridd Sa- maria ymaith yn eu dyrnau mai yntldo y cleddir celaneddau y rhif luosocaf o'th fyddin fawr. "ìíac ymffrostied yr hwn a wregyso ei arfau fel yr hwn sydd yn eu diosg." Nid ymheîaethaf ar y geiriau yn eu cysyllt- lad a Benhadad. Y mae yr addysg a gynwys- ant yn haeddu cymhwysiad eyffredinol, ac yn wir reidiol ar amryw ystyriaetliau i lawer ya. ein dyddiau ninau. Pe wedi dechreuad y rhyfel car' 'èfoi yn y wlad hon yr ysgrifenasid hwynt, ac-er bndd arbenig hefyd i ni fel dinas- yddion y Talaethau Unedig, nis gahasant fod yn fwy pwrpasol, feî cystwyad i rodres a holl- ddigonolrwydd ymhoniadol rhai o'n gwleid- iadwyr a'n cadlywyddion i ddarostwngygwrth- ryfelwyr yn rbwydd ac yn fuan—i anffael- edigrwydd eu datganiadau o bryd i bryd yn ystod y chwe mis diweddaf, fod rhywbeth ar ga»l ei tcnetiä a barai orfoledd i gyfeülion yr