Skip to main content

a'r hwn yr tjnwyd "yr annibynwr.' Hen Gyf-834. AWSJ, 1891. Cyf Newydd—234. GAN Y PARCFÍ. 0. PENRITH THOMAS, ABERH08AN. Y mae dyoddefiadau Crist yn cynwys yr hyn oll a ddyoddefodd yn ei gorff ac yn ei feddwl hefyd. Y mae y driniaeth arw yr aeth trwyddi yo fynegiant o fawredd dyoddefiadau ei gorff, ac y mae dwy frawddeg a lefarodd efe ei Iiud, y naill yn yr ardd, a'r llall ar y groes: "Trist iawn yw fy enaid hyd angeu;" "Eloi, Eloi, larna, sabacthani," yn fynegiant o fawredd dyoddef- iadan ei enaid. Ond er cymaint oedd dyoddefiadau ei gorff, yn ei enaid y gorwedd gwlrfaw7redd ciddyoddefiadau,fel mai priodol ydywedid "Dyoddef- iadau enaid y Gwaredwr ocdd enaid ei ddyoddefiadau." A ydyw dyoddefiadsu Cristyncael eudysgu yn )rHen Destarnent sydd bwnc ydadleuwydllawer yn ei gyloh gan Hengstenberg, DeWette ac eraill. Dadleuai y rhesymolwyr nad oedd yr Tuddewon yn deall byny, barnai eraill eu bod, ac fod yr Iuddewon yn eu deall felly. Ond tueddir ni i gymeryd ein safle rhwng y ddau, gan farnu nadoesdim yn cael ei ddysgu yn fwy amlwg yn yr Hen Destament na dyoddefiadau Crist, ond y maeymddygiadau yr Iuddewon tuag atoy n tin tueddu i gredu nad ocddyut yu deall y prophwydoliaethau am dano, ac mai brecin daearol —rhyw ail argrafliado Dafydd brenin Israel oeddyntyn eiddysgwyl. Hwyrachfodcithriadau yn eu plith, megysbimeon, Ioan Pedyddiwr,aceraill. Barnarhai am ddyoddefiadau Crist mai ymddangosiadol yn unig oeddynt,ao heb rith o wirionedd. Rhestrantei ddyoddefiadau gydagweledigaeth Paul,Pedr, Ioan, aceraill. Nid oes a wnelom â'r cyfryw yn mhellach na thosturio wrth en hanghrediniaeth. Y mac a fynom ni â dyoddefiadauCrist, nidfel chwedl, ond fel ffaith, a hyny yn gymaint ffaith a'i Berson, ac yu gymaint ffaitha phersonoliaeth Duw ei hun. Y mac y rhai sydd yn credu y dyoddefiadau îel rTaith yn ymrauui ddau ddosbarth, yn ol eu syniadau amy ffaith hòno. Y dosbai th cyntaf ydyw yr Undodiaid neu y Sosiuiaid fel eu gelwir. Credant fod Crist wedi dyoddef yn wirioneddol, ond nad ocdd un haeddiaut yn ci ddyoddefiadau. Gwadant ddwyfolaeth ei Berson, ao yn unol â hyny, gwadant rinweddol iawn ei ddyoddefiadau. Pan ddywed yr Ysgrythyr iddo "farw dros ein pechodau," £.c fod i ni "brynedigaeth trwy ei waedef,' yr oll sydd i'w ddeall,meddent.yw,maieiathrawiaethef,drosbauny bufarw,ydyw y rnoddion i'n tywys i edifeirwch, mewn caulyniad i'r hyn y derbyniwn faddeu- anta chyrah • ysdcr i fywyd tragwyddol. I)ywedant mai un amcan i'wddyoddef- ia^an oedd rhoddi esiampl i'w ganlynwyr. Ssilianb y dyb hon ar y geiriau hyny o eiddo Pedr, 'Oblegid Crist yntau a ddyoddefodd drosom ni, gan adael i ui esiampl fel y canlynech ei ol ef," 1 Pedr ii. 22. Credwn fod esiampl yn y dyoddefiadau, ond nad esiampl oedd y dyoddefiadaa. Os mai * Papyr a ddarllenvyd yn Nghynadledd Cyfarfod Chwarterol Maldwyn, * gynaliwyd yn Penuel, Llanfair, Mawrth 24 a 25, 1891.