Skip to main content

A'R HWN YR TTNWYD Í£YR ANNIBYNWR." Hen Gyf,—820. MEHEFIN, 1890. Cyf. NEWYDD.—:220. jpyjanftmfc &u\v$i C^fabb^l arç <G5iim&cUfia#.* GAN Y CYNGHORWR W. J. PARRY. Mae y sylw canlynoi gan Arglwydd Barrington yn un o'i Iyfran,—" Xid yw Cristionogaeth ond y ddolen olaf rnewn cadwen o wirionedd, yr hon a gynwys lnaws eraill; a rhaid i'r hwn sydd am ddangos yr ua gwirionedd yma ddangos, nid yn nnig im ddolen, ond amryw; a dangos hefyd eu bod wedi eu cydio wrth y gyntaf, ac wrth eu gilydd." Mor gywir yw y sylw yn ei berthynas â'n testun presenol. Gallwn ychwanegu at sylw Arglwydd Barrington, mai perffeithiad pob gwirioneddyw Cristionogaeth, a bod rhag- oriaethau pob gwirionedd fu yn y byd erìoed yn ngwirionedd Cristionog- aetb. Mae Cristionogaeth yn cylymu yr oll wrth eu gilydd. Gwirionedd pwysig yw hẁnw,—Fod bywyd pob dyn—y gweithrediad hwnw sydd i'w gael yn mliob bywyd—yn cyrhaedd tu allan i'r dyn ei hun, ei deulu, ei gymydogaetb, a'i genedl, ac hyd yn nod tuhwnt i'w oes. Mae yn perthyn iddo ddylanwad anfarwol. Xis gellir dweyd y tery ei thòn byth yr un glàn. Mae y gwirionedd yma yn seiliedig ar ryw wirionedd arall sydd yn ei ragflaena, a dyma yw hwnw,—Pod Awdwr bywyd wedi trefnu y dylan- wadyma, ac wedi ei osod yn ddeddf arosol yn y byd moesol; fod cyfrifoldeb yn gydymaith pob gweithred. Mae cyfrifoldeb yn perthyn i fywyd. Xew- idia y cyfrifoldeb yn ol y defnydd wneir o hono. Xid yw yn dilyn ei fod ar y pryd yn cael ei deimlo na'i weled, er y cerdda yn ei ddylanwad. Mae rhyw gysylltiad rhyfedd yn bod rhwng ysbryd ac ysbryd, ac yn wir, rhwng ysbryd a mater. Ceir fod mater, ryw ffordd neu gilydd, yn cofrestru, a chario pob gweithred fel gwefr trwy y bydysawd. Mae cysylltiad parhaus yn bodoli rhwng y weithred gyntaf yn nechreuad y byd, a'r olaf gyflawnir pau gyhoedda yr Archangel, Ni bydd amser mwyach. Pa gysylltiad tybed fydd rhwng ein gweithredoedd ni â'r naill a'r llall? Mae dylanwad fel bywyd ei hun, yn cynyddu yn wastad, a'r cyfrifoldeb a berthyn iddo yn ymledu a mwyhau fel y cerddo amser, ac y daw cenedlaethau ychwanegol i gyffyrddiad àg ef. Yn aml cychwyna yn gwmwl cymaint a chledr llaw gwr. Mae rhywbeth mwy mewn bywyd na bodoli. Bodola y planhigyn, y goeden, y pysgodyn, yr aderyn, a'r anifail; ond nis gellir dweyd fod i'w ». .... i. ii. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- i ----------------------- * Anerchiad blynyddol ar derfyn tymhor y dosbarth Beiblaidd yn Coetmor Hall, Mai 1, 1890.