Skip to main content

DYSGEDYDD CREFYPDOL, &.C. Rhif. 122.] CHWEFROR, 1832. [Cyf. XI= COPIANT V PARCHEDIG CHBISTOPHER M E N D S. Syr,—Er fod ein cydwlddwr Chris. topher Mends wedi marẅ er ys 32 o flynyddeedd, \r wyf yn hydcru y rhydd ei gofiant rhagorol, a gyfieith- wyd o'r Drysorfa Efengylaidd am Hydref, 1709, ddywenydd nid bychan i'cli darllenwyr iluosog. J. R. Llanbrynmair. Ganwyd Mr. Ménds yn Cottcs, plwyf Kascard, Sir Renfro, Chwefror 22, 1724. Yr ocdd ei dad yn Frethyn- wr cyfrîfol, a chanddo naw o blant, Dywed Mr. Mends yn ei gôf-lyfr, "<-.ogoniant i Ddnw. Ymwelodd â niiyn fy mebyd. a phan yn bnr ieuanc ymhyfrydwn yn fawr mewn darllen a gweddio. Ond y'nihen ychydig o fiynyddoedd, gelyn eneidiau a'm temptiodd i feddwl fy mod wedi cyí'- lawni y pechod anfaddtuol, a medd- yliais fod yn anmhosibl i tai gae'l fy achub. Gwasgodd hyn yn drwm iawn ar fy meddwl, a daethym yn dra' iscl fy ysprydoedd. Parheais yn y cyflwr athrist hwn rai blymyddau, heb un gweinidog duwiol, na chyfaill cief- yddol, i ddywedyd wrtho fy nghwyn. O'r diwcdd daethym i'r penJerfyn- iad arswydus i ymroddi i bob plescrau annuwiol, a gwnaethym fy lum mor ddedwydd ag allwn yn y byd liwn, aro nad oedd genyf nn gobaith ani ddedwyddwchyn y neíaf. Pan yn ddwy-ar-bymtheg oed, elywais yr Efeng'yl gan yr enwog George Wliitfield, ac ereillo'r nn en- wad ag ef,ac agorwyd fy llygaid i wcled nad oeddwn wedi cyllawni y pechod anfaddeuol. Hyn a roddodd i :ui Cn',viiFnoR, 1832.] orfoledd anrìiaethadwy,ac ymroddais i geisioyr Arglwydd â'm holl egni. Eto parheais dan lawer o ofnau y'nghylch fy hawl yn Nghrint,oherwydd llygredd fynghalon, prydyr argrarTodd yr Ar- glwydd ar í'y meddwl, mewn modd d wfn iawn,Rhnf, 4. 8. " Yr hwn yn er- by.íigobaith,agredodd dan obaith." Y geirian hyn a'm harweiniasant ifeddwl os gaUuogwyd Abraham, Tad y fFyddloniaid,yn erbyn gobaitli, igredu dan obaith, y gallwn innau wneuthur yf un peth ; a hyn alanwodd holl allu- oedd fy enaid â gorfoledd anrhaethed- wy, a gogoneddns ; a btim yn mwyn- hau y gorfoledd hwn yn fy mynwes mewn graddau mwy neu lai dros am- ryw o fiynyddau. Yn teimlo fy ngha- ion yn llawn o gariad Duw, a sêl dros ei achos, dechreuais feddwl am gyf- Iwyno í'y lmn i waîth y weiolddgaeth ; ac ymroddais i ddarllen ac astudio mor belled ag yr oedd fy amgylchiadau yu caniatâu. Bob yn ychydig dechreu- ais ddarllen llyfrau crefyddol i'm cy- feillion a'ni cymydogion, ac wcithiau i draddodi ychydig o'm golygiadau fy hím ar rywdestyuauo'r Bibl. Y tro cyntaf y cynygiais ddywedyd ychydig y'ngwydd rhifcdi bychan o gyfeiilion, dygwyd r.n gwr ieuanc i ddwys deim- lad am ei gyflwr ; yr hwn wedi hyny addaethyn bregethwr mewn cysyllt- iad Û Mr. Whitfield. Hyn a'm calon- ogodd yn fawr, a gwelodd Daw yndda roddi Ilawer osêliau ar fy llafur, er mor wacl, i ddwyn ymlaen achos Iesu Grist yn aclmbiaeth pechaduiiaid colledig."