Skip to main content

AMRYWIAETH. 235 ddigofus ac ymddialgar, fel ag yr ydym wedi dangos o'r blaen; ond yn ol y gwir eiriad a ddefnyddiryn mhob achos, yr hjn ag sydd yn dangos yn ddigonol fod eu gŵyrdroado'n meddwl yn wir/oddol,boàd- lonrwydd ei gyfiawnder, yr hyn all feddwl yn unig yn rhesymol foddlonrwydd medd- wl llywodraethwr cyfiawn, yr hwn sydd o ddaioni naturiol yn dueddol i ddangos trugaredd i'r euog, a'r hwn a ddichon yn awr wneuthur hyny yn gyson âg uniondeb ei gymeriad, ac awdurdod y cyfreithiau hyny cynal i fyny pa rai yw swydd cyf iawnder cospol. Y mae boddlonrwydd cyfiawnder dwyfol trwy farwolaeth Crist yn gynwysedig, gan hyny, yn hyn,—wedi i ddarpariaeth ddoeth a grasol ar ran y Tad gael ei ddwyn yn ewyllysgar i effaith gan y Mab, y mae y Duw cyfiawn wedi penderfynu iddi fod mor gyson â'i gymer- iad santaidd a chyfiawn. ac â dybenion ei gyfreithiau a'i lywodraeth, i faddeu i bawb agsydd ganddynt ' wir ffydd yn ngwaed Crist,' yr iawn gosodedig dros bechod, a phe cawsent eu cospi jn bersonol am eu pechodau. Y mae marwolaeth Crist, gan hyny, yn foddlonrwydd derbyniedig ; a chanfod hyn yn foddlonrwydd i gyfiawn- rfer,hynyyw,yngydnabyddiaethafoddIon- odd Dduw, megys Bôd hanfodol gyfiawn, ac un ag sydd ganddo ofal manylaidd ac anhyblyg am gyfiawnder ei lywodraeth; y mae maddeuant trwy neu er mwyn y farwolaeth hòno, mewn canlyniad, yn ddangosiado 'gyfiawnder Duw,' megys yr unig drefn osodcdig i ryddhau yr euog oddi wrth y gosp y mae wedi ei haeddu. Watson, Egwyddorion Duwinyddol. Bangor. Cyf. T. H. BARNEDIGAETHAU DUW AR ERLIDWYR CREFYDD 1ESÜ. ' Mae coffadwriaethau yn Uawer o fanau Am farw a gwaeledd, ac echrydus ddiwedd, A ddaeth hyd y gwledydd ar erlidwjr crefydd ; J'e arloeswyd aOesol ddynion annuwiol 1 afaelion rhyfeloedd niewn tir a moroedd, 1 gael lle allonydd i ddylyn crefydd ; Ac i ddangos iî'yddlondeb mewn duwiol gymun- deb, *el Abraham yn ddinac ynaberthu ei fab Isaac' Herod Agrippa, yr hwn a laddodd Iago brawd loan, ac a roddes Pedr yn ngharch- Rr» yn fuan wedi hyny a darawwyd gan angel yr Arglwydd, a chan bryfed yn ei ysu efe a drengodd. Judas Iscariot, fradychwr yr Arglwydd lesu, a aeth ac a ymgrogodd. Pontius Pilat, yr hwn a roddodd Ar- glwydd y bywyd i farwolaeth er mwyn boddloni yr Itiddewon, yn fuan a alltud- iwyd o'i wlad, ac o'r diwedd a laddodd ei hun. Caiaphas yr ofFeiriad, yr hwn a gasglodd au-dystion yn etbyn Crist, yn fuan wedi hyny collodd ei swydd, ac am hyny yntau hefyd a laddodd ei hun. Nero, enwog am greulonderau,. a drôdd ei ddigofaint yn erbyn cristionogion, gan orchymyn eu lladd wrth y müoedd; o'r diwedd bwriwyd efo'rorsedd, ac wedihyny efe a osododd derfyn ar ei einioes mewn agwedd dra dychrynllyd. Domitian yr amherawdwr oedd erlidiwr creuìon ar ganlynwyr yr Iesu, gan eu gor- chymyn i ddyoddef pob cieulondeiau, ond lladdwyd yntau o'r diwedd gan ei bobl ei hun. Gaiusoedd elyn annghymodlon i grist- ionogion, ac yn ddychrynllyd a gablai Dduw y nefoedd : cododd ei bobl yntau yn ei erbyn ac a'i lladdasant. Severus yr amherawdwr oedd yn elynol i'r ciistionogion, ac a'u herlidiodd yn fiawychus, ond efe a'i deulu a lwyr ddi- nystriwyd yn nghylch y flwyddyn o.c. 200. Claudius Hermanusoedd erüdiwr ffyrnig ar bobl Dduw, ond yr anghenfil hwn a fwytäwyd gan bryfed. Valerian yr amherawdwr, er fod ynddo rai rhinweddau canmoladwy, eto yr oedd yn elyn calon i g'istionogion ; ond efe a gymerwyd mewn brwydryn garcharor gan frenin Persia. fe'i cadww^\d ganddo mewn ceudwü fel aniftil gwy'.lt, ac yr oedd yn cael ei arfer yn droedfaingc i'r brenin i ddringo ar ei gefí\ I neu i'w gerbyd. Dioclesian yr amherawdwr wedi iddo erlid eglwys Dduw, a drîylynwyd â phob aflwyddiant, aeth trwy lawe' o A « l.->H ac o'r d we'íd dvrys'idr| e s iddo adae' pí o'Sp !d Mix m niusHe c... >o - d iiiiii: . eilidgar arall ar yr egíwys, ond gorfu iddo yntau grogi ei hun yn y flwyddyn o.c. 310. Cyril y diacon a lofruddiwyd gan ryw baganiaid yn Heliopoü»—rhwyÿasant ei