Skip to main content

Y GREAL. CHWEFROR, 1857. GEMAU DUWINYDDOL.-Y DUWDOD. Y mae yn gofus î amryw o ddarllenwyr y Greal, ddarfod i mì hysbyeu ar glawr y " Traethawd ar Rahyddiaeth," fy mod yn llafurio er's blynyddau lawer i gasglu dyfyniadau byrion ar wahanol bync- iau efengylaidd, y rhai a fwriadwn gyhoeddi ryw- bryd o dan yr enw Gemau Duwinyddul. Y mae amryw o honynt yn Nodiadau o'r eiddof fy hun, eithr y rhan fwyaf yn ddyfyniadau wedi eu dethol o weithiau y Duwinyddion enwocaf. Bwriadaf eleni anrhegu darllenwyr y Greal ù. rhyw ddyrneidiau bychain o honynt yn awr ac eilwaith, fel y caffo fy nghyfeillion meddylgar gyfle i'w gweletí, a baruu eu teilyngdod. 0$ bernir, ar ol gweled ychydig o eng- reifftiau, y hyddai llyfryn, yn cynnwys dwy fil neu iagor o Nodiadau byrion fel hyn yn fuddiol, caiffei gyhoeddi rywbryd os rhydd yr Arglwydd iechyd a nerth. Dechreuir y tro hwn gydag ychydig o fedd- yliau detholedig am pduw, ein Creawdwr a'n Cyn- naliwr bendigedig.* ft R. Jones, Llanllyfni. 1. Y mae cydsyniad cyffredinol pob cenedl i'w ystyried yn ddeddf natur. Nis gail natur blanu cydsyniad â chel- wydd yn meddyliau pawb o ddynion, pe felly, buasai deddfau natur yn dystrywio ilieswm a geiriau dynion. Y mae argraft' « fudolaeth Duw mor gyffredin, ac mor liyned a rheswm ei hun. Y mae pob Hwchyn, pob planhigyn, a phob seren yn cyhoeddi, "yr wyf fi ýn dystdros Dduw." —Charnocr. 2. Y mae gwybodaeth driphlyg am Dduw,—gwybodaeth naturiol, oddiwrth ei weithredoedd; gwybodaeth lythyrenol, oddiwrth ei air; a gwybodaeth yadwcd- yol, oddiwrth yr Ysbryd Glân__Ven- nin'o. 3. Y mae pedair brawddeg yn y Beibî yn cynnwys mwy o wybodaetìi amDduw nac al'edrodd holl ddoethineb dyn, heb dtiad- guddiad, erioed ei ddarganfod :—" Ys- b<"yd yW Duw :" " un Duw sydd :" "gol- euni yW Duw:" " Duw, cariad yw." Dangosir yma yshrydoldeb ei hanfod, itndeb ei fodolaeth, purdcb ei natur, a 'ificlfrydedd ei gymmeriad.—Dr. Ward- I.AW. 4. Y mae Duw yn Fôd mor gymhwyn- asgav, ac yn hofii i'w greaduriaid wncuth- 'H" iles i'w gilydd, fel y mae wedi gosod, »el deddf i'n natur, mai wrth ymdrechu ffno yrauna yr ysgrifenydd yn y modd mwyaf di- tan-1 .',Kydnabod caredigrwydd tua dwv fil o Brotes- ìAâ Cymru. am y gefnogaeth garedig a roisant "«o yn nerbyniad ei lyfryn af Babyddiaeth. Y ndT e.lddyro«»ia'd cal.onog ar fod i bawb a gvmmer- Uen 61 ÿfryn gael budd ''w ^0»1-'»1'';111 wrth ei dd;ir- i wneuthur daioni i ereill, yr ydym yn cael y mwynhad penaf o ddedwyddwcli i ni ein hunain. 5. Y mae hyd y nod cythreuliaid yn gwybod fod Duw yn anfeidrol hawddgar a gogoneddus. Y mae eu bod yn methu canfod un bai ynddo, yn ychwanegu eu gwarth, ac yn gwneyd i fyny enaid eu trueni.—Dr. Payson. 6. Prif ffÿnnonell pob drwg yn y byd hwn, yw anwybodaetli o Dduw, a gelyn- iaeth yn ei erbyn.— Dr. John Campbell. 7. Y mae Duw yn peri i'w haul gyfodi ar y drwg a'r da. Nid yw bendithion daearol, bob aniser, yn profi dyn da, ond y maent bob amser yn profi Duw da.— Samuel Clarke. 8. Y mae Duw wedi penderfynu rhoddi i ddynolryw ddangosiad anghymharol o'i ras; dangosiad, os methai ail gyuheu cariad diffoddedig dyn, a wnelai o'r hyn lleiaf effeithio er troi angylion yn seraph- iaid, a'r scraphiaid yn fflamau o dân. Y mae môr dwyfol gariad wedi cael ei gyn- hyrfu i'w waelodion eithaf. Y mae Duw wedi penderfynu i dywallt holl drysorfa y nefoedd i roddi i ni ei gwbl ar unwaith. —Dr. Harris. 9. Trusîdicdd Duw sydd yn melysu ei holl briodoliaethau ereill ef. Buasai santeiddrwydd Duw heb drugaredd, a'i gyfiawnder lieb drugaredd, yn ddych- rynadwy.—Thomas Watson. 10. Y mae gallu creadigol Duw yn ein brawychu ; ei ddoethineb llywodraethol, yn ein synu; ond y mae ei ddaioni yn gwneuthur ei allu a'i ddoethineb yn hyfryd i ni.—Charnocr. 11. Pan feddyliom fod Duw mor sant- aidd i gashau pechod, mor ëang ei wyb- odaeth ìwybod pob peth agyflawnir, ac mor fawr ei allu i fediu cosbi pob tros- eddwr; pan gofiom hyn, mor hynod y gwelir ei amynedd yn goddef cynnifer o droseddwyr cyhyd o amser! 12. Y mae Duw yn yr olì ag ydyw, uwchlaw dirnadaeth yr un creadur. Nid oes neb a all ei chwilio na'i ddirnad i berffeithrwydd. Er byny, dylem ystyr- ied fod methu ei amgytired i berffeith- rwydd, yn gymmaint o gymhorth i ni barchu ac addoli Duw mewn modd dyl- adwy, ag ydyw yr adnabyddiaeth ys-