Skip to main content

Y GREAL. AWST, 1854. GOFALON BYDOL PRYDERUS DIANGHENRHEIDIOL, YN CAEL EÜ CONDEMNIO GAN EIN HARGLWYDD IESU GRIST. (Ban U. Hoierts, INasgnfconum. " Am hyny meddaf i chwi. na ofelwch am eich bywyd, pa beth a fwytanch, neu pa hsth a yfoch ; nsn. ftm eich corph, pa beth a wisgoch j Onid yw y bywyd yn fwy na'r bwyd, a'r corph yn f«vy na'r dillari." Mae dyn yn greadur sydd yn perthyn i ddau fyd, ac í'el y cyfry w y mae pethau dau fyd yn antrhenrheitliol iddo; eithr fel y mae yn gnawdol a llygredig, y mae tuedd ynddo i lafurio mwy am y tyni- horol na'r ysbrydol, ani betliau i'r corph nac am bethnu i'r enaid. Un o ragor- iaethau penafdysgawdwr crefyddol yd- yw, dweyd pethau mawrion yn ymyl y bobl, cyrhaedd yn nihell, eiiedeg yn uchel, a disgyn yn yniyl ei wrandawyr; mae hynv yn ddawn werthf'awr iawn, eithr ni chyrhaeddodd neh erioed hyny i'r fath berffeithrwydd ag Iesu Grist, y Dysgawdwr a ddaeth oddiwrth Dduw. Dadguddiodd ddirgelion teyrnas nef'oedd yn ymyl y bobl, mewn modd dealladwy i bawb ; dadguddiodd betliau nef'ol mewn gwisgr ddaearohdadguildiodti mai goleuni yw Duw, dygodd yr atií'eidrol ei hun i ryw raddau i gyrhaedd ein hamgyffred- ion. Mae ei ddysgeidineth o bprthynas i fydolrwydd, yn ý chweehed bennod o Mathew, ar ba un y bwriadwn wneyd yehydig o nodiadau eglurhaol, ar y naiil íaw yn eglur ac yn ein hymyl. Y mae y gwirionedd a ddysgir yn cael ei egluro a'i gyinhell trwy betliau adnabyddus i bawb, yn neillòuol felly i'r sawl y llefar- wyd hwynt wrthyntgyntaf; etoy niaent yndadbíyguegwyddorion mawrionRhag- luniaeth Duw ar bob peth, yn nghyda rhagoroldeb pethau crefydd ar bethau y byd. Y mae y rlian fwyaf yn addef y gwirionedd asefydlir ganein îlarglwydd, ond ychydiíj mewn cymhariaeth sydd yn ymddwyn tuag at grefydd fel y peth pwysicaf. Ymddyga llawer ftl pe y byd a'i bethau ydynt y pethau penaf mewn hodolaeth, fel pe byddai eu dedwyddwch presenol a thragywyddol yn dibynu ar- nynt. Y mae eu gofal pryderus yn nghylch pethau y bydyn difa llawer o'u cysur,ac yn Iladd dylanwad gwir grefydd ar eu meddyliau. 1 gyfarfod â'r gofalon pryderus hyn ac y mae y teulu dynol mor agored iddynt, ie, dynion a llawer o bethau da ynddynt, y maeein Gwaredwryn dwyn en^hreifFt- iau o ofd Rhagluniaeth Duw ain y gre- adigaeth lysieuol ac anifeiliol; " Edrych- wcli ar adar y nefoedd: oblegyd nid ydynt yn hau nac yn medi, nac yn cywain i ysguboriau ; ac y mae eich Tad nef'ol yn eu porthi hwy. A phwy o honoch ír;m ofaln, a ddichon ychwanegu un cyfudd at ei faintioli? a phaham yr ydych chwi yn ffofalu am ddillad? ys- tyriwch lili y maes, pa f'odd y inaent yn tyfu: nid ydynt nac yn llafurio nac yn nyddu; eitbr yr wyf yn dywedyd i chwi, na wis^wyd Solomon yn ei holl ogoniant fel un o'r rhai hyn." Y mae yr engh- reifftiau uchod o of'al Rhagluniaetb Duw yn dangos beth mor af'resymol i ddytt, y creadur ardderchocaf a wnaeth Duw ydyw, gofalu yn bryderus ac angbredin- iol yn nghylch pethau y byd. Os ydyw creaduriaid llawer israddol i ddyn yn ngadwen bodolaeth, yn cael eu porthi gnn Ragluniaeth Duw, a hyny heb of'alon fath yn y byd, heb un matli o rag- d larpariadau, Pa faint mwy y bydd iddo of'alu mn ei blanf? " Am hyny, os dillada Duw í'elly lysieuyn y maes, yrhwn «ydd heddyw ac y f'oru a fwrir i'r ffwrn, Üni ddillada ef'e chwi yn hytrach o lawer, O chwi o ychydig H'ydd?" Mae yn riiaid fod bytlolrwydd yn bechod mawr, yn rhwystr neillduol i dflylanwad gwir gref ydd ar ddynion, ac i'w llwyddiant yn y byd, gan fod ein Hiachawdwr wedi bod yn cynghöri cymaintyn ei erbyn ; ac yn wir y mae effeithiau bydolrwydd ar y sawl sydd tan ei dylanwad yn profihyny yn eglur iawn. Er dangos beth mor afresymol i Grist- ionogion ydyw gofalu yn bn/derus a phoenus yn nghylch pethau y byd hwn, y mae yr Athraw mawr yn gosod y syl- faen i ddechreu, yna yn adeiladu arni y mae y naill annogaeth yn ymgodi oddiwrth y llall; y maent yn debyg i bren yr hwn sydd yn meddu gwreiddyn, corph, a changhenau. Y mae yr ym- resymiad yn cynnwys ynddo ymddad- blygiad o annogaethau a rhesymau yn 22