Skip to main content

Y DIWYGIWE. RaiF. 246.] IONAWR, 1836. [Cyf. XXI. YR YSBRYD GLAN. GAN Y PARCH. H. DAVIES, BETHANIA. " Llanwer chwi â'r Ysbryd." : Mae ýr apostol yma yn rhoddi amrywiol gyfarwyddiadau i'r eglwys yn Ephesus. Yr oedd yr eglwys hon mewn angen cyfarwyddyd. Yr oedd yn eglwys ieuanc—yn amddifad iawn o fanteision crefyddol—yr oedd mewn lle halogedig iawn. Yr oedd eilun-addoliaeth a dewiniaeth yn eu rhwysg yn ei chylchynu, a'r trigolion wedi ymroddi i bob math o bleserau anianol; dirmygent Gristionogaeth, ac erlidient ei phleidwyr. Yn wyneb hyn, mae yr apostol yn ei chynghori i fodáyn wrol, am ìddynt er dim beidio cydymffurfio âg arferion gwael y trigolion ; am iddynt gadw yn wresog gyda'u gilydd. Yn y testyn, eynghora hwy i beidio dilyn y trigolion yn eu meddwdod: " Ac na feddwer chwi gan win, eithr llanwer chwi â'r Ysbryd." Awgryma y frawddeg yma fod yr eglwys yn Ephesus yn rhy amddifad o'r Ysbryd Glân—fod yr Ÿsbryd Glân o hyd cyrhaedd—mai eu bai hwy oedd bod wrth mor lleied o hono—mai trwy ymdrechu yr oedd meddu ragor o hono—ei bod o'r pẁys mwyaf iddynt fod yn llawnach o hono : " Eithr Uanwer chwi â'r Ysbryd." Ymdrechaf ddangos fod eglwys Crist yn y dyddiau yma, i raddau gofidus, yn am* ddifad o'r Ysbryd Glân. " Mae sefyllfa ddigynydd yr eglwysi mewn teimladau crefyddol yn profi hyn.—Y mae yn perthyn i grefydd, deimladau crefyddol. Mae yr Ysbryd yn dysgu dyn i deimlo at bob peth yn ol ansawdd foesol y peth hwnw ; os da, teimlir yn dda ato; rnae pechod yn ei holl wahanol ddulliau yn cael ei gasáu; mae rhinwedd yn ei holl ddullweddau yn cael ei anwylo. Maeyna garu a cbasâu—gobeithio ac ofni —edifarhau a galaru—hyderu agorfoleddu. Ac y mae graddau cryfder, acamlyg- rwydd y teimladau hyn, yn cyfateb i raddau i agosrwydd dyn yn byw at Dduw. Os yn agos at Dduw, mae y teimladau yn gryf ac yn amlwg; os yn mhell oddiwrth Dduw y byddant, mae y teimladau yma yn eiddil ac anamlwg. Mae agwedd y grefydd deuluaidd—y drefn y cedwi'r y Saboth—yr ymddyddanion cyffredin—y ôj'feillachau neillduol, a chynulliádau cyhoeddus yr eglwys, yn tystio nad yw y teimladau a nodwyd mor gryf ae amlwg ag y buont; gan hyny, mae yma raddau o amddifadrwydd p'r Ysbryd Glàn. Mae esgeulmdod yr eglwysi o foddion crefyddol yn profi hyn.—Mae Duw wedi sefydlu cyfundraeth o foddion i ddyn i ymwneud â hwynt. Mae yma foddion per- sonoî, moddion ìêuluaidd, a moddion cynulleidfaol. Dyben pob moddion yw gwneud calon dyn yn deml i'r Ysbryd Glàn. Mae pob moddion yn arwain dyn at yr Ysbryd, ac y mae boAdan addysg yr Ysbryd yn codi syched mewn dyn amragor |ddvsg y^ÿsbryd yn sychedu am foddion crefyddol, yn blysio am y didwylí laeth. Peẅ wffretì,in yn awr yw esgeuluso moddion, esgeuluso y moddion personol, y îaodaîgn teuluäiddu a'r moddion cynulleidfaol, ac y mae yr esereuíuso yma yn profi gradd|u o amddifadrwydd o'r Ysbryd Glân» 2