Skip to main content

Y BEIRNIAD. PBEGETHU. Pbegethu yw egluro athrawiaethau a dyledswyddau crefydd i gynull- eidfa o bobl fyddont wedi ymgasglu i unrhyw le i'r dyben o gynal gwasanaeth crefyddol. Mae dau air yn cael eu harfer yn y Testament Newydd am bregethwr, sef KÍ)pvl, yr hwn sydd yn arwyddo cyhoeddwr neu griwr cyhoeddus. Pan fyddai gan lywyddion gwladol unrhyw heth o bwys i'w fynegu i'w deiliaid, byddent yn anfon allan y criwr i'w Wneud yn hysbys. Darfu i ysgrifenwyr y Testament Newydd, gyda phriodoldeb neillduol, ddefhyddio y gair a arferid gan yr awdwyr clasurol am griwr i ddynodi dynion sydd yn myned allan i'r byd i wneud ewyllys *»renin y nefoedd yn hysbys i'w ddeiliaid daiarol. Y gair arall a arferir yw èièá(rica\oç, yr hwn sydd yn arwyddo dysgawdwr, addysgwr, ẅhraw ; ac y mae cymhwysiad yr enw hwn at y pregethwr yn dangos y Qylai fod yn alluog a medrus i gyfranu addysg i'r rhai a wrandawant arno, ac y dylai ei gymeriad, ei dalent, a'i ras fod y fath fel yr edrycho Pawb 0'r bobl i fyny ato fel eu hathraw. Mewn trefn i wneud ein hysgrif ar beegethu mor fuddiol a darllen- adwy ag y medrom, cawn daílu golwg fer yn gyntaf oll ar HÁNES PREGETHU. Nid yw llyfr Genesis, nac un ran arall o'r dadguddiad dwyfol, wedi rnoddi hanes eglwysíg y cynddiluwiaid mor fanol i ni fel ag i'n gallu- °^,x J°ddi nemawr o hangs pregethu yn y cyfnod hwnw. Mae yn eithaf tebygol fod y patriarchiaid duwiol oll yn bregethwyr, ac y byddent yn íynych yn traethu cymaint ag a wyddent o ewyllys Duw i gynull- laoedd o'u cydoeswyr. Dywed yr apostol Judas fod Enoch, y seithfed o Adda, yn broffwyd, ac y mae yn ymddangos fod pob proffwyd yn aaieithriad yn bregethwr. Greilw yr apostol Pedr Noah yn "bregeth- wr cyhawnder." Mae genym grybwyllion mynych am bregethu dan 7* ^J^chwyliaeth foesenaidd. Nid ymddengys fod pregethu yn rhan ûaníodol o ddyledswyddau y swydd offeiriadol yn yr eglwys Iddewig. d Ta/U WÌr f°-d pob amheuon a dadleuon o berthynas i feddwl y aecldfau dwyfol i gael eu penderfynu gan yr offeiriaid; ond nid ydym yn cael mewn un ran o'r ysgrythyrau fod pregethu, yn ystyr briodol y gair, yn perthyn o angenrheidrwydd i'w swydd hwy fel offeiriaid. Id p^u ^1" aberthau, edrych fod gwasanaeth cyhoeddus yr addoliad ewig yn cael ei gyflawni yn ol y gosodiad dwyfol, ac eistedd fel Uys