Skip to main content

GOHEUAD CYMRÜ. Ofnwch Dduw. Anrhydeddwch y lìreîiin. —— ! ! I I I I .', I i g B . . ! ,- Rhif. lxxxiv.] EIYDREF 1820. TLlyfr iv. HANES Y BIBL. (Parhâdtu dalen I94.) <Q-REGORI, yr hwn a fwriadasai serydlu y Genadaeth hon ymhell cyn ei ddyrchatìad i'r llywodraeth Bahaidd, nid esgeuhisodd ddim o'r hyn a feddyliasai a fyddai er ei llwyddiant; gan hyny, fel y byddai i'r Genadaeth gytìawni dyledswyddau cyhoeddus crefydd gyda gw«dd- eidd-dra ac addasrwydd, efe a an- fooodd drosodd nifer o wisgoedd, dodrefn cyssegredig, a chreiriau, ynghyd ag anrheg werthfawr o lyfrau j a dìau fod hon yn anrheg neillduol o angenrheidiol, ©berwydd yr anmhosiblrwydd o gael Hyfrau yn Mrydáin ; mae lle i farnu fbd y Goresgýrtwyr pagan- aidd wedi llwyr ddinystrio pob petb o'r fath, a'u bod erbyn amser Awstin wedi dyfetha pob llyfr yn yr holl Ynys.* Ac y mae sail i feddwl yn lled gadarn fod ymysg yr boll Iyfrau a ddanfonwyd rai Biblau. Ond er holl frwd-frydedd Gi;e- gori a'î ymlyniad wrth yr Ysgryth- yrau Sanctaidd, md yw yn ym- ddangos fod y ChweçUed Ganrif yn nodedig am unrh) w gyfieith- iadau o'r Ysgrythyrau i'r ieithoedd cynbenid, oddigerth un i iaith Gborgia; rbai lled-waelion i'.r • Bèdae Hlst; Çcdes. Lib. I. c«9.— Henry's Hist of G» BnHafo, B. 2. c4.fr Lladin, wedi eu hwriadu i ganlyn yr Ysgrythyrau' mewn ieithoedd ereill, ac i'w gosod raewn dosparth o'r ddalen ar eu cyfer bwynt, megys y Groeg a Lladin, y Goth- aidd a Lladin• ;'+ ac un newydd i'r Syhiaíg o Psalman Dafydd, a'r Testament Newydd, yr hwn a or- pbenwyd yn y'fl. 508, dan olygiad Pbiloxenus, Esgob Hierapolis j a'r bwn, o herwydd hyny, a elwid, Y Cyfieithiad PbiIoxenaidd. Hanes nodedig a grybwyllir gan Gregorí o Tours, am ddamwain hynodol oddeutu diwedd y Ganrìf hon. Cbildebert, Brenih Austra- sia, yn un o'i fuddugoliaethau ar y Gothiaid, wedi iddo gàel meddiant o drysorau yr egáwys, fel rhan o'i yspáil, efe a gafodd yn eu mysg amrywiol lèstr'i gwertbfawr a dod- refn-cyssegredig, oll o aur, ac wedi eü haddurno â meini gwerth- fawr; ond yr hyn oedd fyth yn fwy gwerthfawr, cafodd Ugain Copi o'r Rfengylwyr, wpdi eu haddurno yp gostus, fel y Uestri cyssegredig, âg aur a gemau. Mae rhai yn barnu mai un o honynt oecld y ÇyfíeijLbiad Çrothaidd o'r Efengylẅyr a. e|wir Copex Ar- f Marsh's Michaelfc?, .ch; 7; sect. 51. p. 152, & ẃ.7. se«t ps. p. 1$6, v»l£.— Marsh's HisU of the TransUtion of thtr ^riiiMir^.SjSçWŵp.^?. 9*